- Art Gallery -

 

- Γεγονότα, Hμερολόγιο -

 

.

Περιφέρεια : Κρήτη
Νομός : Λασιθίου

-- Δήμος Μακρύ Γιαλού --

Οι Λιθίνες είναι χωριό του δήμου Σητείας, στην ανατολική Κρήτη. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011, έχει 322 κατοίκους. Βρίσκεται 25 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Σητείας, σε υψόμετρο 275 μέτρων. Το χωριό θεωρείται ότι πήρε το όνομά του από την οικογένεια Λιτίνο, την οποία εγκατέστησαν οι Βυζαντινοί κατά τη διάρκεια της δεύτερης βυζαντινής εποχής, είτε ο Νικηφόρος Φωκάς μετά το 961 είτε ο Αλέξιος Κομνηνός το 1181, όταν μοίρασε τη Κρήτη σε 12 οικογένειες. Από την άλλη, ο Στέργιος Σπανάκης αναφέρει ότι πρόκειται για αρχαίο ελληνικό τοπωνύμιο, το οποίο σώζεται αλώβητο.


View Larger Map

Η παλαιότερη μνεία του τοπωνυμίου είναι σε έγγραφο του 1369, όπου αναφέρεται ως φέουδο του Γεώργιου Μπέλι. Στην απογραφή του 1583, οι Lithines είχαν 175 κατοίκους. Οι Ενετοί κατασκεύασαν στο κέντρο του χωριού ένα πύργο, ο οποίος δε σώζεται σήμερα, για να εξασφαλίσουν την κυριαρχία τους στην περιοχή. Θεωρείται ότι ο πύργος ανήκε στην φεουδαρχική οικογένεια του Φραγκίσκου Βλάχου. Καταστράφηκε από πυρκαγιά το 1828, όταν κατά τη διάρκεια της επανάστασης του 1821, οι επαναστάτες με αρχηγό τον Πρωτοπαπαδάκη επιτέθηκαν στο χωριό Ρουκάκα (σήμερα Χρυσοπηγή) και οι Τούρκοι του χωριού έφυγαν και κλείστηκαν στο πύργο, συνολικά 140 ένοπλοι και 250 γυναικόπαιδα, από όπου και αμύνθηκαν για δύο ημέρες. Όμως, ο Γεώργιος Τσουδερός άνοιξε μια τρύπα στον τοίχο και έβαλε ένα βαρέλι με μπαρούτι. Αν και ο πύργος δεν γκρεμίστηκε, πήραν φωτιά τα πατώματά του, με αποτέλεσμα όλοι οι αμυνόμενοι με πεθάνουν με την εξαίρεση μίας γυναίκας που πήδηξε από τον πύργο. Στην απογραφή του 1834, οι Λιθίνες είχαν 15 χριστιανικές και 2 τουρκικές οικογένειες.

Πορεία πληθυσμού σύμφωνα με τις απογραφές:

Απογραφή 1900 1920 1928 1940 1951 1961 1971 1981 1991 2001 2011
Πληθυσμός 490 456 440 538 545 585 535 459 399 322

Στο χωριό βρίσκεται μονόχωρος, καμαροσκεπής ναός αφιερωμένος στη Παναγία ο οποίος χρονολογείται από το 10ο αιώνα και φέρει αγιογραφίες του 13-14ου αιώνα. Στο τέμπλο του βρίσκεται η εικόνα της «Παναγίας των Λιθινών», του 12ου αιώνα, στην οποία αποδίδονται πολλά θαύματα. Επίσης, η εκκλησία του Αγίου Αθανασίου χρονολογείται πριν τον 15ο αιώνα, στον οποίο βρίσκεται ο οικογενειακός τάφος της Ενετικής αρχοντικής οικογένειας των Βλάχων. Στη θέση του παλιού οικισμού Αδρόμυλοι βρίσκεται ο μονόχωρος βυζαντινός ναός των Αγίων Αποστόλων, με τοιχογραφίες του 14ου αιώνα.

Από το 1944 στις Λιθίνες λειτουργεί Αγροτικός Συνεταιρισμός με στόχο την παραγωγή και πώληση ελαιολάδου, ο οποίος διατηρεί βιομηχανικές εγκαταστάσεις δυναμικού φυγοκέντρησης 10 τόνων ελαιολάδων την ημέρα. Το 1979 ιδρύθηκε πολιτιστικός σύλλογος. Το παλιό σχολείο του χωριού σήμερα στεγάζει το πνευματικό κέντρο του χωριού.


Πηγές

Σπανάκης, Στέργιος (1993). Πόλεις και χωριά της Κρήτης στο πέρασμα των αιώνων, τόμος Β. Ηράκλειο: Γραφικές Τέχνες Γ. Δετοράκης, σελ. 479.
Βυζαντικές Λιθίνες Δήμος Σητείας
Αγροτικός Συνεταιρισμός Λιθινών Δήμος Σητείας

Τ.δ. Λιθινών [ 410 ]

οι Λιθίνες [ 399 ]
το Αζάλιον [ 6 ]
η Λαγκάδα [ 5 ]

Νομός Λασιθίου : Δήμος, Κοινότητα

Αγίου Νικολάου | Ιεράπετρας | Ιτάνου | Λεύκης | Μακρύ Γιαλού | Νεάπολης Λασιθίου | Οροπεδίου Λασιθίου | Σητείας

Βραχασίου

Για πλήρη κατάλογο των πόλεων και οικισμών του νομού, δείτε επίσης : Διοικητική διαίρεση νομού Λασιθίου

Γεωγραφία της Ελλάδας

Χώρες της Ευρώπης

Άγιος Μαρίνος | Αζερμπαϊτζάν1 | Αλβανία | Ανδόρρα | Αρμενία2 | Αυστρία | Βατικανό | Βέλγιο | Βοσνία και Ερζεγοβίνη | Βουλγαρία | Γαλλία | Γερμανία | Γεωργία2 | Δανία | Δημοκρατία της Ιρλανδίας | Ελβετία | Ελλάδα | Εσθονία | Ηνωμένο Βασίλειο | Ισλανδία | Ισπανία | Ιταλία | Κροατία | Κύπρος2 | Λεττονία | Λευκορωσία | Λιθουανία | Λιχτενστάιν | Λουξεμβούργο | Μάλτα | Μαυροβούνιο | Μολδαβία | Μονακό | Νορβηγία | Ολλανδία | Ουγγαρία | Ουκρανία | ΠΓΔΜ | Πολωνία | Πορτογαλία | Ρουμανία | Ρωσία1 | Σερβία | Σλοβακία | Σλοβενία | Σουηδία | Τουρκία1 | Τσεχία | Φινλανδία

Κτήσεις: Ακρωτήρι3 | Δεκέλεια3 | Νήσοι Φερόες | Γιβραλτάρ | Γκέρνσεϋ | Τζέρσεϋ | Νήσος Μαν

1. Κράτος μερικώς σε ασιατικό έδαφος. 2. Γεωγραφικά ανήκει στην Ασία, αλλά θεωρείται ευρωπαϊκό κράτος για ιστορικούς και πολιτισμικούς λόγους. 3. Βρετανικό έδαφος μέσα στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Κόσμος

Αλφαβητικός κατάλογος

Hellenica World

Από τη ελληνική Βικιπαίδεια http://el.wikipedia.org . Όλα τα κείμενα είναι διαθέσιμα υπό την GNU Free Documentation License