- Art Gallery -

 

- Γεγονότα, Hμερολόγιο -

 

.

Περιφέρεια : Δυτική Μακεδονία
Νομός : Κοζάνης

-- Δήμος Καμβουνίων --

Η Ελάτη, που παλαιότερα ονομαζόταν Λουζιανή, είναι χωριό του Νομού Κοζάνης. Βρίσκεται στο νοτιότερο άκρο του Νομού στα σύνορα με το Νομό Γρεβενών και Λάρισας.

Ένα πανέμορφο χωριό χτισμένο στα ριζά του βουνού «Μπονάσια» Καμβούνια όρη. Το βουνό είναι δασωμένο και κυριαρχεί το έλατο που προφανώς έδωσε και το σημερινό όνομα στο χωριό. Διαμένουν στο χωριό 450 κάτοικοι, ενώ πολύ μετοίκησαν στα αστικά κέντρα.

Διοικητικά και μέχρι της 31/12/1998 η Ελάτη αποτελούσε Κοινότητα. Με το νέο νόμο - Ι. Καποδίστριας - υπάγεται στο Δήμο Καμβουνίων μαζί με τα χωριά (δημοτικά διαμερίσματα πλέον) Τρανόβαλτο, που είναι και η έδρα του Δήμου, Μικρόβαλτο, Λαζαράδες και Φρούριο.


Ιστορία

Το χωριό συναντάται στον κώδικα της Ζάβορδας το 1532 με το όνομα Λουζιανή. Αναγράφονται 334 βαπτιστικά με την πρώτη γραφή και 293 με την δέυτερη.

Λουζιανή είναι βουλγάρικη λέξη και σημαίνει «αμπελότοπος». Σύμφωνα με δημοσίευμα του Κ. Α. Γουναρόπουλου στο περιοδικό ΠΑΝΔΩΡΑ : «Τα ονόματα δε ταύτα βεβαίως κατέλιπον ενταύθα οι Βούλγαροι από τον 6ο αιώνος» (χωριό με το όνομα Λουζιανή υπάρχει τον 6ο αιώνα).

Το χωριό είναι γέννημα δύο οικισμών, Στεφάνης και Παλιόχωρας, που βρισκόταν ανατολικά από τη σημερινή θέση. Σύμφωνα με την παράδοση οι κάτοικοι των δύο οικισμών αλληλοεξοντώθηκαν όταν κατά την τέλεση του εθίμου «Ρουγκατζιάρια» συναντήθηκαν στη θέση «Παλικαριά». Σύμφωνα με το έθιμο δεν έπρεπε να συναντηθούν. Αν όμως συναντιόταν πολεμούσαν μέχρι τελικής πτώσεως.

Κάπως έτσι δικαιολογούν οι κάτοικοι την εξαφάνιση των δύο οικισμών και τη δημιουργία του νέου χωριού από όσους απέμειναν στην σημερινή θέση.

Η θέση αυτή προτιμήθηκε σαν η πιο κατάλληλη γιατί δεσπόζει της γύρω περιοχής, διαθέτει πηγές με νερό και έχει γύρω αρκετές καλλιεργήσιμες εκτάσεις.


Στα 1872 στο χωριό κατοικούσαν 80 οικογένειες Ελλήνων χριστιανών. Το 1901 είχε 127 οικογένειες και το 1906, 751 κατοίκους. Το 1907 είχε 127 οικογένειες και 780 κατοίκους. Το 1933 η Λουζιανή μετονομάστηκε σε Ελάτη προφανώς λόγω του δάσους των ελάτων που εκτίνεται πάνω από το χωριό, στο βουνό Μπουνάσια.



Το δάσος

Νότια του χωριού εκτείνεται επιβλητικό το δάσος της Ελάτης που ανήκει στην κοινότητα Ελάτης κατά πλήρη νομή και κυριότητα.

Συνορεύει:

Η συνολική του έκταση ανέρχεται σε 2159 εκτάρια. Σε ολόκληρο το βουνό υπάρχουν έλατα (υβριδογενή ελατά) πλατύφυλλος δρύς και στις περισσότερο δροσερές περιοχές συναντάμε τον Ανατολικό πλάτανο. Το 1945 μεγάλη πυρκαγιά κατέστρεψε 1500 στρ. Δάσους ελάτης και δρυός.



Ο σύλλογος της Ελάτης

Το 1979 ιδρύθηκε στην Ελάτη αθλητικός μορφωτικός σύλλογος με την επωνυμία «ΑΘΛΗΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΜΟΡΦΩΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ¨ΕΛΑΤΟΣ¨ ΕΛΑΤΗΣ»


Κύριες δραστηριότητες του συλλόγου

Αντάμωμα Ελατιωτών: Διοργανώνεται κάθε χρόνο τον Αύγουστο.

Τα ρουγκατζιάρια: Είναι έθιμο που αναβιώνει το βράδυ της παραμονής της Πρωτοχρονιάς.

Πολιτιστική αίθουσα: Είναι ένας διαμορφωμένος χώρος με παλαιά αντικείμενα που διασώζονται μέχρι και σήμερα.(μαγειρικά σκεύη, διάφορα εργαλεία, φωτογραφίες κ.τ.λ.)

Κατά τη διάρκεια της χρονιάς διοργανώνονται συχνά συναυλίες-εκδρομές-θεατρικές παραστάσεις.

Αθλητικός Σύλλογος:

Αγωνίζεται στο ερασιτεχνικό πρωτάθλημα (β’ κατηγορίας, Ε.Π.Σ. Κοζάνης),όπως και στο κύπελλο.

Μορφωτικός Σύλλογος:

Ελάτη

Εκδηλώσεις πολιτιστικές σε διάφορα μέρη, σε συνεργασία με χορευτικά άλλων περιοχών (εντός και εκτός Ελλάδος)


Μοναστήρι της Ζάβορδας

Απέναντι από το χωριό και σε επιβλητική θέση πάνω από τον Αλιάκμονα βρίσκεται το μοναστήρι της Ζάβορδας. Η μονή ανήκει στην ιερά Μητρόπολη Γρεβενών. Η μονή ιδρύθηκε από τον Όσιο Νικάνορα από τη Θεσσαλονίκη (1532 ή 1534) δίπλα σε Βυζαντινό ναϋδρίο του Αγίου Γεωργίου. Το καθολικό της Μονής διακοσμήθηκε με τοιχογραφίες που αποδίδονται στον Θηβαίο ζωγράφο Φράγκο Κατελάνο. Σύμφωνα με την παράδοση το όνομα Ζάβορδα οφείλεται στον Τούρκο πασά της περιοχής που είχε το παιδί του άρρωστο. Όταν ο Όσιος Νικάνορας το βοήθησε να γίνει καλά, ο Τούρκος είπε στον Όσιο Νικάνορα «Ζα Βαρδά», που σημαίνει παρ’ τα όλα.

Αξίζει να δείτε

  • Το δάσος της Ελάτης.
  • Τη Μονή του Οσίου Νικάνορα.
  • Τη λίμνη Πολυφύτου.
  • Την Αγία Παρασκευη που κατασκευάστηκε το 1725
    [Επεξεργασία

Βιβλιογραφία

Ελάτη - Ιστορία και Λαογραφία - του Χρήστου Π. Θωμαϊδη και Ιωάννας Ν. Τζημπούκα

Γεωγραφία της Ελλάδας

Γεωγραφία της Ελλάδας : Αλφαβητικός κατάλογος

Χώρες της Ευρώπης

Άγιος Μαρίνος | Αζερμπαϊτζάν1 | Αλβανία | Ανδόρρα | Αρμενία2 | Αυστρία | Βατικανό | Βέλγιο | Βοσνία και Ερζεγοβίνη | Βουλγαρία | Γαλλία | Γερμανία | Γεωργία2 | Δανία | Δημοκρατία της Ιρλανδίας | Ελβετία | Ελλάδα | Εσθονία | Ηνωμένο Βασίλειο | Ισλανδία | Ισπανία | Ιταλία | Κροατία | Κύπρος2 | Λεττονία | Λευκορωσία | Λιθουανία | Λιχτενστάιν | Λουξεμβούργο | Μάλτα | Μαυροβούνιο | Μολδαβία | Μονακό | Νορβηγία | Ολλανδία | Ουγγαρία | Ουκρανία | ΠΓΔΜ | Πολωνία | Πορτογαλία | Ρουμανία | Ρωσία1 | Σερβία | Σλοβακία | Σλοβενία | Σουηδία | Τουρκία1 | Τσεχία | Φινλανδία

Κτήσεις: Ακρωτήρι3 | Δεκέλεια3 | Νήσοι Φερόες | Γιβραλτάρ | Γκέρνσεϋ | Τζέρσεϋ | Νήσος Μαν

1. Κράτος μερικώς σε ασιατικό έδαφος. 2. Γεωγραφικά ανήκει στην Ασία, αλλά θεωρείται ευρωπαϊκό κράτος για ιστορικούς και πολιτισμικούς λόγους. 3. Βρετανικό έδαφος μέσα στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Κόσμος

Αλφαβητικός κατάλογος

Hellenica World

Από τη ελληνική Βικιπαίδεια http://el.wikipedia.org . Όλα τα κείμενα είναι διαθέσιμα υπό την GNU Free Documentation License