- Art Gallery -

 

- Γεγονότα, Hμερολόγιο -

 

.

Περιφέρεια : Δυτική Μακεδονία
Νομός : Κοζάνης

-- Δήμος Τσοτιλίου --

 Δυτική Μακεδονία - Κοζάνη - Δήμος Τσοτιλίου Μερική άποψη του Αυγερινού από το σχολείο

Μερική άποψη του Αυγερινού από το σχολείο

Αυγερινός, οικισμός (υψόμ. 1050 μ. ) του νομού Κοζάνης.

Ο Αυγερινός είναι ορεινό χωριό του νομού Κοζάνης. Είναι χτισμένο σε υψόμετρο 1.050 μέτρων στις νότιες πλαγιές του όρους Βόιο και αποτελεί έναν από τους πιο ορεινούς οικισμούς του νομού Κοζάνης. Ο Αυγερινός ανήκει στον δήμο Βοΐου και ο πληθυσμός του σύμφωνα με την απογραφή του 2001 είναι 386 κάτοικοι. Το παλαιότερο όνομα του Αυγερινού είναι Κωνστάντσικον[1].

Από τον Αυγερινό καταγόταν ο λόγιος των αρχών του 19ου αιώνα Βασίλειος Παπαευθυμίου. Κατά την επανάσταση του 1821 οι κάτοικοι του Αυγερινού αγωνίστηκαν κατά των Οθωμανών. Σπουδαίοι αγωνιστές της επανάστασης του 1821 ήταν οι Ιωάννης Λιόλιου και Βασίλειος Σταύρου[2][Σημ. 1][3][Σημ. 1].

Ο Αυγερινός είναι ένα από τα πιο φημισμένα Καστανοχώρια του Βοΐου. Βρίσκεται στην υψηλότερη ζώνη των ορεινών οικισμών. Μιας και είναι ένα μεγάλο σε έκταση χωριό, χωρίζεται σε 4 μαχαλάδες: τον Επάνω, τον Κάτω, τον Κατήδικο και τον Γυφτομαχαλά.

Σύμφωνα με οθωμανικό φορολογικό κατάστιχο του 1530, ο οικισμός Κωνστάντσικο υπήρχε ήδη και αποτελούνταν από 87 οικογένειες. Από τα παλαιοχώρια που σύμφωνα με την παράδοση συνενώθηκαν για να δημιουργηθεί ο Αυγερινός, αναφέρονται στο φορολογικό κατάστιχο ως ξεχωριστοί οικισμοί η Μπάτζη με 17 οικογένειες, το Ζάλτσι με 16 οικογένειες, το Τσέρνις με 17 οικογένειες και η Καλογρίτσα με 19 οικογένειες. Τα υπόλοιπα παλαιοχώρια (Κοντσκό, Τσατίβι, Καλύβια) δεν αναφέρονται. Μπορεί να είχαν ήδη συνενωθεί, αφού το Κωνστάντσικο παρουσιάζει αρκετά μεγάλο μέγεθος[4]

. Στη σημερινή του θέση υπήρχε από τα τέλη του 17ου αιώνα ένας μικρός οικισμός και μία εκκλησία αφιερωμένη στον Άγιο Χαράλαμπο. Στις αρχές του 18ου αιώνα εδώ κατέφυγαν κάτοικοι από τα γύρω κατεστραμμένα Παλαιοχώρια, όπως η Καλογρίτσα, το Τσέρνις, το Ζάλτσι, το Κοντσικό, η Μπάτζη, το Τσατίβι και τα Καλύβια. Αργότερα εγκαταστάθηκαν και άνθρωποι από άλλα απομακρυσμένα χωριά, με αποτέλεσμα ο Αυγερινός να αναπτυχθεί γρήγορα και να αποτελέσει στα χρόνια που θα ακολουθούσαν ένα σημαντικό οικονομικό και πνευματικό κέντρο. Μάλιστα, στον οικισμό λειτουργούσε ελληνικό σχολείο πριν από το 1750.

Ο πληθυσμός του χωριού πριν τον Πόλεμο του ‘40 είναι πιθανό να έφτανε τους 1000 κατοίκους. Κύρια απασχόληση ήταν η κτηνοτροφία, η τυροκομία, από την οποία παράγονταν ο περίφημος Μπάτζιος, η δασοκομία, το εμπόριο και φυσικά η μαστορική. Ίδιες παρέμειναν οι ασχολίες και των σημερινών κατοίκων, ο μόνιμος πληθυσμός των οποίων φτάνει τους 150. Όμως, το καλοκαίρι το χωριό ξαναζωντανεύει και ο πληθυσμός του σχεδόν τριπλασιάζεται.

Το παλιό σχολείο λειτουργεί ως μουσείο και στο πνευματικό κέντρο εκτίθενται παλιές φωτογραφίες και παραδοσιακές ενδυμασίες, όπως η ξακουστή Κοντούσια, καθώς και φουστανέλες μακεδονίτικης ραφής. Σε κεντρική θέση δεσπόζει η πέτρινη εκκλησία της Κοιμήσεως της Θεοτόκου με το τέμπλο καρυδιάς και τη συλλογή σπάνιων εκκλησιαστικών αντικειμένων και λίγο έξω από το χωριό οι επίσης πέτρινες εκκλησίες της Αγίας Παρασκευής και της Αγίας Τριάδος.[5]


Παραπομπές

Πανδέκτης-Μετονομασίες
Γενικά Αρχεία του Κράτους, Φάκελοι Αγωνιστών του 1821
Γενικά Αρχεία του Κράτους, Αριστεία Αγωνιστών του 1821
Τσότσος, Γ. Το οικιστικό δίκτυο των περιοχών Καστοριάς-Βοΐου το 1530 στο Καρανάσιος, Χ. κ.ά., επιμ. Κοζάνη 600 χρόνια ιστορίας:γέννηση και ανάπτυξη μιας μακεδονικής μητρόπολης. Κοζάνη: Δήμος Κοζάνης, 2014, σ.49-72

http://www.tsotili.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=96&Itemid=89

Σημειώσεις

Από το ιστολόγιο του αρχαιολόγου Νικόλαου Παπαοικονόμου: doumbia-istoria.blogspot.com

Εξωτερικοί Σύνδεσμοι

Ιστοσελίδα Πολιτιστικού Συλλόγου Αυγερινού Κοζάνης, Ιστορία Αυγερινού

 Δυτική Μακεδονία - Κοζάνη - Δήμος Τσοτιλίου Το καμπαναριό της κεντρικής εκκλησίας του Αυγερινού (Κοίμηση της Θεοτόκου). Πίσω διακρίνεται το ρολόι του χωριού.

Το καμπαναριό της κεντρικής εκκλησίας του Αυγερινού (Κοίμηση της Θεοτόκου). Πίσω διακρίνεται

Τ.δ. Αυγερινού -- ο Αυγερινός [ 386 ]

Γεωγραφία της Ελλάδας

Γεωγραφία της Ελλάδας : Αλφαβητικός κατάλογος

Α - Β - Γ - Δ - Ε - Ζ - Η - Θ - Ι - Κ - Λ - Μ -
Ν - Ξ - Ο - Π - Ρ - Σ - Τ - Υ - Φ - Χ - Ψ - Ω

Χώρες της Ευρώπης

Άγιος Μαρίνος | Αζερμπαϊτζάν1 | Αλβανία | Ανδόρρα | Αρμενία2 | Αυστρία | Βατικανό | Βέλγιο | Βοσνία και Ερζεγοβίνη | Βουλγαρία | Γαλλία | Γερμανία | Γεωργία2 | Δανία | Δημοκρατία της Ιρλανδίας | Ελβετία | Ελλάδα | Εσθονία | Ηνωμένο Βασίλειο | Ισλανδία | Ισπανία | Ιταλία | Κροατία | Κύπρος2 | Λεττονία | Λευκορωσία | Λιθουανία | Λιχτενστάιν | Λουξεμβούργο | Μάλτα | Μαυροβούνιο | Μολδαβία | Μονακό | Νορβηγία | Ολλανδία | Ουγγαρία | Ουκρανία | ΠΓΔΜ | Πολωνία | Πορτογαλία | Ρουμανία | Ρωσία1 | Σερβία | Σλοβακία | Σλοβενία | Σουηδία | Τουρκία1 | Τσεχία | Φινλανδία

Κτήσεις: Ακρωτήρι3 | Δεκέλεια3 | Νήσοι Φερόες | Γιβραλτάρ | Γκέρνσεϋ | Τζέρσεϋ | Νήσος Μαν

1. Κράτος μερικώς σε ασιατικό έδαφος. 2. Γεωγραφικά ανήκει στην Ασία, αλλά θεωρείται ευρωπαϊκό κράτος για ιστορικούς και πολιτισμικούς λόγους. 3. Βρετανικό έδαφος μέσα στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Κόσμος

Αλφαβητικός κατάλογος

Hellenica World

Από τη ελληνική Βικιπαίδεια http://el.wikipedia.org . Όλα τα κείμενα είναι διαθέσιμα υπό την GNU Free Documentation License